BEOGRAD – Nezavisni Balkanski festival filmske režije, koji će se održati od 10. do 14. juna, proglasio je Lordana Zafranovića, jugoslovenskog sineastu, za 15. dobitnika počasne nagrade „Živojin Žika Pavlović“. Ova nagrada se dodeljuje za promociju kinematografije Balkana u svetu, a organizatori festivala saopštili su da je Zafranović ostavio neizbrisiv trag u kulturnom nasleđu kroz svoja dela.
Savremeni filmski stvaralac, Lordan Zafranović, učenik poznate praške filmske škole, prepoznat je kao ključna figura u evropskom filmskom stvaralaštvu. Njegovi filmovi, među kojima se ističu „Okupacija u 26 slika“, „Pada Italije“ i „Večernja zvona“, smatraju se klasicima. Takođe, očekuje se premijera njegovog dugoočekivanog dela „Zlatni rez“ tokom 2026. godine.
Obrazloženje Saveta festivala, koji čine istaknuti filmski radnici, uključuje imena poput Predraga Miki Manojlovića i Emira Kusturice. U njemu se naglašava Zafranovićeva posvećenost promociji kinematografije Balkana i njegov doprinos razvoju filmske umetnosti. Zafranović će tako postati deo uglednog društva laureata, među kojima su i Dragan Nikolić, Rade Šerbedžija i Slobodan Šijan.
Povodom dobijene nagrade, Zafranović se prisetio svog upoznavanja sa Žikom Pavlovićem, naglašavajući značaj tog susreta. On je istakao kako su njih dvojica imali slične puteve u filmskoj industriji i kako su njihovi filmovi često bili izloženi kritikama postojećih ideologija. Ova nagrada ima duboku emotivnu vrednost za njega, jer nosi ime njegovog prijatelja i kolege.
Balkanski festival filmske režije će se održati u Beogradu, u bioskopima Open Air Cinema Rajićeva i Tuckwood. Ovaj događaj ima za cilj da pretvori centar Beograda u mesto susreta regionalnog filma, autora i publike. Festival će biti otvoren pod zvezdanim nebom, pružajući jedinstvenu atmosferu za filmske projekcije na otvorenom, uz susrete sa poznatim filmskim glumcima i autorima.
Poseban deo festivala biće posvećen filmovima koji će se prikazivati besplatno na otvorenom, omogućavajući publici da uživa u autentičnoj atmosferi. Ove godine, fokus festivala biće na vidljivosti balkanskog filma u svetu, uz inicijativu o osnivanju Prvog nezavisnog Balkanskog filmskog fonda, u koji će se uključiti sve relevantne filmske asocijacije Balkana.
Publika će imati priliku da gleda filmove u okviru tri takmičarske selekcije. Glavni takmičarski program „Buđenje Balkana“, koji selektuje Darko Bajić, prikazaće najbolje filmove iz regiona, dok će „Misterije filma“ predstavljati internacionalnu selekciju, inspirisanu radom Dušana Makavejeva. Treća selekcija, „Povratak žanru“, sadržaće filmove koji koriste žanrovske obrasce, a selektuje ih Vinko Brešan.
Nagrada za najbolji film u svakoj selekciji biće dodeljena reditelju pobedničkog filma, dok će žiri takođe dodeliti Specijalnu nagradu za izuzetna ostvarenja u raznim oblastima filma, uključujući glumu, scenario, montažu i muziku.
Osim takmičarskog dela, biće organizovane specijalne projekcije van konkurencije, među kojima se ističe film „Izlet“ kontroverznog autora Nenada Pavlovića i kultni film „Crni bombarder“ reditelja Darka Bajića. Ovaj festival predstavlja važan događaj za filmsku umetnost u regionu i pruža priliku za promovisanje balkanskog filma na međunarodnoj sceni.
