U Srbiji se svake godine dijagnostikuje oko 250 novih slučajeva Hočkinovog limfoma, malignog oboljenja limfnih čvorova koje najčešće pogađa mlade ljude između 18 i 40 godina. Ova bolest, iako se može pojaviti s bezazlenim simptomima kao što su umor ili prolazne infekcije, zahteva brzo prepoznavanje kako bi lečenje bilo uspešno. Uoči Svetskog dana borbe protiv hematoloških maligniteta, hematolog Kliničkog centra Vojvodine, doc. dr Danijela Agić, naglašava važnost pravovremene dijagnostike i lečenja.
Hočkinov limfom najčešće se javlja u periodu života kada mladi počinju profesionalni i porodični život, što može predstavljati ogroman psihološki udar. Dijagnoza maligne bolesti u ovim godinama može značajno poremetiti planove i svakodnevni život. Agić ističe da simptomi često deluju nespecifično, što može otežati prepoznavanje bolesti. Pacijenti se najčešće žale na umor, povremeni svrab kože ili bezbolno uvećanje limfnih čvorova. Kada se limfni čvor pojavi na vratu, ljudi ga obično primete, ali pošto je bezbolan, često se pripisuje prolaznoj infekciji.
Svaki limfni čvor koji traje duže od nekoliko nedelja treba da bude signal za dodatnu dijagnostiku. Pored uvećanih limfnih čvorova, simptomi kao što su noćno preznojavanje, gubitak telesne mase, povišena temperatura i izražen umor takođe mogu ukazivati na ozbiljnije stanje. Mnogi mladi ljudi racionalizuju ove simptome, misleći da su uzrokovani poslom ili stresom, ali Agić upozorava da su to signali koji zahtevaju medicinsku pažnju.
Kada se postavi dijagnoza, sledi detaljno ispitivanje kako bi se utvrdio stepen proširenosti bolesti. Od tog stadijuma zavisi i način lečenja. Agić naglašava da je ključno što pre proceniti koji pacijenti trebaju intenzivniju terapiju, jer je cilj da se što veći broj pacijenata izleči već u prvoj terapijskoj liniji. Iako je Hočkinov limfom agresivna bolest, smatra se jednom od najizlečivijih malignih bolesti, sa visokim procentom lečenja i mogućnošću trajne remizije.
Standardna hemioterapija uspešna je kod oko 80% pacijenata, ali neki pacijenti mogu doživeti recidiv ili ne reagovati na terapiju, što dodatno komplikuje lečenje. Agić ukazuje da lečenje relapsa zahteva agresivnije terapijske pristupe i može nositi veći rizik po život pacijenta.
U pogledu dostupnosti savremenih terapija u Srbiji, Agić pozdravlja ulaganje države u inovativne onkološke terapije, ali napominje da hemato-onkologija još uvek nije dobila značajniji prostor. Iako Srbija prati evropske i američke smernice lečenja, nacionalni protokoli su prilagođeni lokalnim resursima. Dok su u zapadnim zemljama u prve terapijske linije uvedene imunoterapije, u Srbiji se i dalje oslanja na tradicionalne hemioterapijske protokole.
Kvalitet života pacijenata tokom i nakon lečenja je važan faktor. Hemioterapija može izazvati brojne nuspojave, od opadanja kose do ozbiljnih infekcija zbog smanjenog imuniteta. Agić naglašava da je briga o infekcijama posebno važna, jer one mogu ozbiljno ugroziti pacijente.
Kod mladih pacijenata, kasne komplikacije lečenja su takođe značajne. Cilj lekara nije samo izlečenje pacijenta, već i obezbeđivanje kvaliteta života nakon lečenja, uključujući mogućnost potomstva i smanjenje rizika od sekundarnih maligniteta i kardiovaskularnih komplikacija.
Na kraju, podizanje svesti javnosti o simptomima bolesti i dostupnosti savremenih terapija je ključno. Agić smatra da su lekari, pacijenti, njihove porodice i cela zajednica deo istog tima u borbi protiv Hočkinovog limfoma. Savremena terapija, sa manje nuspojava i boljim efektima, treba da bude dostupna svim pacijentima kojima je potrebna, kako bi mogli da daju pun doprinos društvu i svojim porodicama.
