Istraživači sa Penzenskog državnog univerziteta (PDU) u Rusiji otkrili su izuzetno važno otkriće prilikom analize ljudske lobanje koja datira između kraja 2. i 4. veka nove ere. U lobanji su pronađeni tragovi hirurškog vađenja zuba, što predstavlja treći zabeleženi slučaj takvog stomatološkog zahvata u Istočnoj Evropi. Ova informacija objavljena je od strane ruskog Ministarstva prosvete i nauke.
Tim lekara i arheologa sa PDU koristio je konusni tomograf za analizu muške lobanje pronađene u grobnici drevnog mordvinskog groblja u blizini sela Ražki. Ova tehnika omogućila je istraživačima da dobiju detaljne slike lobanje i da analiziraju njeno stanje bez oštećenja ostataka.
Vanredni profesor na Katedri za ljudsku anatomiju na Državnom univerzitetu u Pensilvaniji, Olga Kalmina, istakla je da su otkriveni tragovi ekstremnog opterećenja na vilici osobe čija je lobanja proučavana. Ova deformacija viličnih zglobova ukazuje na to da je čovek tokom života bio izložen intenzivnom žvakanju. Kalmina je naglasila da su ljudi u to vreme često koristili svoje zube ne samo za žvakanje hrane, već i u različitim praktičnim poslovima, kao što je obrada životinjske kože.
Prema rečima Kalmine, hirurg koji je izvršio zahvat uspeo je da ukloni spoljašnji zid zubne čašice (alveole) kako bi izneo problematičan zub. Međutim, posledice prekomernog opterećenja vilice bile su toliko ozbiljne da ovaj zahvat nije mogao da spasi pacijenta. Naime, muškarac je preminuo šest meseci do godinu dana nakon operacije, izgubivši još dva zuba neposredno nakon vađenja.
Kalmina je istakla da način na koji je drevni hirurg izveo ovu operaciju zaslužuje veliko poštovanje zbog svoje veštine. Iako je operacija bila uspešna, ekstremno žvakanje dovelo je do ozbiljnih zdravstvenih problema koji su na kraju rezultirali smrću pacijenta.
Ovo otkriće predstavlja značajan doprinos razumevanju zdravstvenog stanja i načina života drevnih populacija. Istraživači iz antropološke laboratorije Medicinskog instituta Penzenskog državnog univerziteta proučavaju ljudske ostatke iz različitih istorijskih perioda, a pronađena lobanja biće uključena u bazu podataka koja se koristi za istraživanje zdravlja i načina života drevnih ljudi.
Istraživanja su sprovedena uz podršku Ruske naučne fondacije, što ukazuje na važnost ovakvih otkrića u razumevanju istorije ljudskog zdravlja i medicine. Ova vrsta istraživanja ne samo da doprinosi medicinskoj nauci, već i širem razumevanju kako su se ljudske zajednice razvijale kroz vekove.
U svetlu ovog otkrića, važno je napomenuti da su drevni lekari, uprkos ograničenim znanjima i tehnologijama, imali zavidnu sposobnost da izvode složene hirurške zahvate. Ova saznanja o drevnoj medicini mogu pomoći savremenim istraživačima i lekarima da bolje razumeju evoluciju stomatoloških procedura i praksi.
Na kraju, otkriće sa Penzenskog državnog univerziteta predstavlja fascinantnu vezu između prošlosti i sadašnjosti, osvetljavajući put ljudske anatomije, zdravlja i medicinske prakse kroz vekove. Ova istraživanja nastavljaju da otkrivaju složenost ljudskog života i zdravlja u različitim istorijskim kontekstima, pružajući dragocene uvide u naše zajedničko nasleđe.
