Predsednik Narodne skupštine Republike Srpske, Nenad Stevandić, istakao je da su zločini nad Srbima tokom hrvatske vojne akcije „Oluja“ 1995. godine najtužniji deo istorije čovečanstva. On je opisao „Oluju“ kao pogrom, proterivanje i ubijanje srpskog naroda koje je bilo podržano od strane međunarodne zajednice, uključujući NATO i značajan deo Zapadne Evrope. Stevandić je naglasio da su u to vreme plasirane brojne laži i spinovanja koja su imala za cilj da stvore alibi za ovaj najveći pogrom i etničko čišćenje posle Drugog svetskog rata.
Prema njegovim rečima, Haški tribunal je većinom osudio Srbe za etničko čišćenje, uprkos tome što je nad Srbima izvršeno najveće etničko čišćenje. On veruje da je zahvaljujući srpskom nacionalnom uzdizanju, kao i aktivnostima Srbije i Republike Srpske u poslednjih 12 godina, počelo obeležavanje tih tragičnih događaja iz srpske istorije. Stevandić je dodao da se istina o događajima iz „Oluje“ polako otkriva, a istovremeno se razbijaju okovi laži koje su srpske žrtve dovele u neravnopravan položaj.
Stevandić naglašava da je danas prvi put u novijoj srpskoj istoriji, u poslednjih 12 godina, uspostavljena pijetet i empatija prema srpskim žrtvama. On je takođe ukazao na to da i dalje postoji otpor i stereotipi iz devedesetih godina, kada su Srbi često nazivali pogrdnim imenima, što je služilo kao alibi za zločine nad njima u Hrvatskoj, Bosni i Hercegovini, kao i na Kosovu. On veruje da istina izlazi na videlo i da se vraća samopouzdanje i poštovanje unutar srpskog naroda.
Akcija „Oluja“ započela je 4. avgusta 1995. godine ofanzivom hrvatskih vojnih i policijskih snaga, kao i jedinica HVO-a na područjima Banije, Like, Korduna i severne Dalmacije. Dan kasnije, 5. avgusta, hrvatska vojska je ušla u gotovo napušteni Knin i istakla zastavu Hrvatske, dok su kolone izbeglica iz srpskih teritorija u Bosni i Hercegovini krenule ka Srbiji.
Prema podacima organizacije „Veritas“, tokom akcije „Oluja“ više od 220.000 krajiških Srba je proterano iz svojih domova, dok je poginulo ili nestalo 1.943 ljudi, a prema drugim izvorima, taj broj iznosi do 250.000. Međunarodni sud pravde je u svojoj presudi iz februara 2015. godine „Oluju“ okvalifikovao kao etničko čišćenje, ali ne i kao genocid, iako mnogi svetski eksperti za ovu oblast tvrde da je operacija imala sve karakteristike genocida.
Stevandićeva izjava dolazi u trenutku kada se u Republici Srpskoj i Srbiji sve više govori o značaju sećanja na žrtve „Oluje“ i potrebi da se istina o tim događajima proširi. Ovo je deo šireg trenda u kojem se naglašava potreba za priznavanjem i dokumentovanjem patnji srpskog naroda tokom ratnih sukoba devedesetih godina. Stevandić je ukazao na to da će se nastaviti borba za istinu i pravdu, kako bi se srpski narod ponovo uzdigao i dobio svoje mesto u istoriji.
U svetlu ovih događaja, važno je napomenuti da se sećanje na prošlost ne bi smelo koristiti samo za politizaciju i podsticanje sukoba, već kao sredstvo za pomirenje i izgradnju budućnosti zasnovane na poštovanju i razumevanju. Razumevanje tragedija iz prošlosti može doprineti izgradnji boljih odnosa među narodima i omogućiti zajednički život u miru. Stevandićeva izjava može se posmatrati kao deo toga šireg pokreta ka priznavanju prava i dostojanstva svih naroda u regionu.
